Parki Narodowe & Rezerwaty

Bieszczadzki Park Narodowy

Został powołany w 1973 roku celem ochrony specyficznej przyrody Bieszczadów (m.in. charakterystycznej roślinności połonin, zbiorowisk alpejskich z wysokogórskimi gatunkami wschodniokarpackimi).

Powierzchnia Parku wynosi 292,02 km2, z czego ochroną ścisłą objęto obszar 184,25 km2, ochroną częściową - 107,77 km2.

 

Park położony jest powyżej 600 m n.p.m. i obejmuje dwa piętra roślinności:

  • piętro regla dolnego sięgające do ok. 1150 m n.p.m., obejmuje wszystkie doliny i część zboczy porośniętych w wyższych partiach w większości naturalnymi lasami bukowymi, bukowo-jodłowymi, bukowo-jaworowymi, jaworowymi, olszowymi i świerkowo-jodłowymi. Dolne fragmenty to głównie łąki i pastwiska o charakterze półnaturalnym.
  • piętro połonin z typowymi zbiorowiskami subalpejskimi i alpejskimi, rozciągające się od górnej granicy lasu po najwyższe szczyty.

W Parku stwierdzono ponad 60 różnorodnych zespołów i zbiorowisk nieleśnych. Lokalnie występują siedliska podmokłe – młaki niskoturzycowe (np. kozłkowo-turzycowy), szuwary (turzycowo-trzcinowe, mozgowy) oraz rzadkie torfowiska wysokie (wzdłuż Sanu i w dolinie Wołsatego), gdzie znaleźć można m.in. bagno zwyczajne, modrzewnicę zwyczajną, wełniankę pochwowatą, żurawię zwyczajną, rosiczkę okrągłolistną. Niestety wszystkie zbiorowiska podmokłe ubożeją wskutek melioracji przeprowadzonych przed objęciem tego terenu ochroną. Niezwykle zróżnicowane są mezofile łąki, użytkowane ekstensywnie, zajmujące niekiedy duże powierzchnie. Występują tu m.in. mietlica pospolita, kostrzewa łąkowa, kupkówka pospolita, kłosówka miękka, dziewięćsił bezłodygowy.

 

Piętro połonin ukształtowane zostało przez czynniki naturalne i działalność człowieka (wypas, koszarowanie bydła i owiec, wycinanie zarośli jarzębinowych, olszowych i krzywulców bukowych w celu poszerzenia pastwisk, wypalanie lasu w strefie górnej granicy i zakładanie tam łąk kośnych) prowadzona do lat 40-tych XX wieku. Występują tu m.in. zbiorowiska zaroślowe, traworoślowe, ziołoroślowe i krzewinkowe oraz zbiorowiska alpejskie: murawy, bażyniska, borówczyska, torfowiska i zbiorowiska szczelin i półek skalnych. Do ciekawych roślin tych zbiorowisk należą: złocień podbaldachowaty, prosienicznik jednogłówkowy, goździk skupiony, wężymord różowy, czosnek siatkowaty, goryczka trojeściowa, róża alpejska, pełnik alpejski, szczaw alpejski, chaber Kotschy’ego, ostrożeń wschodniokarpacki.

 

Wśród 780 gatunków roślin naczyniowych na szczególną uwagę zasługują endemity: pszeniec biały, tojad wschodniokarpacki, tojad bukowiński, bardzo rzadki goździk kartuzek skalny, przywrotnik turkulski.

 

Lasy zajmują niemal 85% (247,24 km2) powierzchni Parku i są niezwykle zróżnicowane i bogate. W większości są to ekosystemy naturalne bądź zmienione w niewielkim stopniu, niektóre fragmenty zachowały niemal pierwotny charakter. Najczęstszym typem lasów jest buczyna karpacka, gdzie występują m.in.: żywiec gruczołowaty (subendemit karpacki), wschodniokarpackie żywokost sercowaty, sałatnica leśna i rzadka lulecznica kraińska. Stwierdzono także występowanie buczyny krzyżulcowej, która uzyskała nazwę od rosnących tu w większości skarlałych drzew, kwaśnych buczyn, boru jodłowo -świerkowego z liczydłem górskim i płaty jaworzyny górskiej, gdzie spotkać można porzeczkę skalną i różę alpejską oraz jaworzyny karpackiej, z wysokogórską odmianą jarzębiny.

 

Wśród zwierząt występujących w Parku znalazły się m.in. przypominający z wyglądu ryby, a należący do gromady krągłoustych minóg strumieniowy, ryby – głowacz pręgopłetwy, strzebla potokowa, brzanka, piekielnica (ichtiofauna uległa dużym zmianom – zniknęła troć, spadła liczebność świnki i brzany), płazy – m.in. 4 gatunki traszek, salamandra plamista, kumak górski, gady, wśród nich wąż Eskuplapa.

 

Pośród stwierdzonych tu 202 gatunków ptaków wymienić warto: trzmielojada, orła przedniego, orlika krzykliwego i grubodziobego, kobczyka, puchacza, sóweczkę, włochatkę, puszczyka uralskiego, dzięcioła białogrzbietego i trójpalczastego, drozda obrożnego, orzechówkę. Występują tu także: pluszcz, pliszka górska, bocian czarny, derkacz.

 

Do osobliwości należą: nagórnik skalny, gatunki alpejskie płochacz halny i siwerniak, zalatujące ścierwnik biały, sokół wędrowny, orzełek włochaty, gadożer. Wśród 58 gatunków ssaków najliczniej reprezentowane są gryzonie, owadożerne, nietoperze itp.

 

Bieszczady upodobał sobie niedźwiedź brunatny, dla którego jest to najważniejsza polska ostoja, wilk, ryś, niezwykle rzadki i zagrożony żbik, żubr a także występujące w innych rejonach Polski lis, borsuk, wydra, jeleń szlachetny, łoś, sarna, dzik.

 

Długość szlaków turystycznych w Parku wynosi 206 km, góry można podziwiać wędrując pieszo, jeżdżąc rowerem lub konno, a zimą na nartach.

 

Dużym zagrożeniem dla przyrody Parku są prace melioracyjne prowadzone w dolinie Wołosatego i Tarnawy Niżnej, które powodują odwadnianie i zanik wyjątkowo cennych torfowisk wysokich i niskich oraz budowa w otulinie dużych stacji narciarskich lub zapór betonowych w górnym biegu górskich potoków. Również silnie skoncentrowana w wybranych miejscach masowa turystyka, niska kultura odwiedzających (zaśmiecanie potoków, zrywanie runa, penetracja obszaru Parku poza szlakami) i nadmiernie obciążenie szlaków często powodują na płoszenie zwierząt i ubożenie flory. Negatywnie odbija się także nieprawidłowo prowadzona gospodarka łowiecka w pobliżu granic Parku.

 

Bieszczadzki Park Narodowy

38-714 Ustrzyki Górne 19

telefon: (013) 461-06-10

dyrekcja@bdpn.pl

www.bdpn.pl

Autor: brak

Źródło: brak

Powiązane artykuły

Wspomnienie zimy

Wspomnienie zimy

01 kwiecień 2011

Nieśmiało swoje zielone liście wyciągają ku pierwszym wiosennym promykom słońca kiełkujące śnieżyczki, śnieżyce i śnieżniki.

WIĘCEJ >
Poziomkowa Polana na pTAK!

Poziomkowa Polana na pTAK!

16 marzec 2015

W kolejnym miejscu w Polsce wieszamy domy dla ptaków.

WIĘCEJ >
Rzut oka do Maroka

Rzut oka do Maroka

23 lipiec 2014

Wakacje w toku, a my w ramach inspiracji zapraszamy do lektury z podróży Macieja Cmocha, który tej wiosny z grupą znajomych odkrywał Maroko i tamtejsze gatunki ptaków.

WIĘCEJ >