Jestem na pTAK!

Dobry rok dla orlików grubodziobych

Sezon lęgowy w roku 2009 okazał się najlepszy od 5 lat dla jednych z najrzadszych ptaków doliny Biebrzy – orlików grubodziobych. Szczęśliwie opuściły gniazda aż 4 młodociane osobniki.

Być może to niewiele, ale w przypadku tego gatunku, tej wielkości przychówek można uznać za prawdziwy sukces.

 

W Kotlinie Biebrzańskiej, będącej zachodnią granicą występowania orlika grubodziobego, lęgnie się kilkanaście par tych drapieżników i nigdzie indziej w Polsce gniazd ich się nie spotyka. Wydaje się, że cztery pisklęta na kilkanaście gniazd to żaden sukces.

 

Ale wątpliwości rozwiewają następujące fakty: jedna para orlików składa tylko 2 jaja, lecz zawsze tylko jedno pisklę ma szanse przeżycia (słabsze pisklę jest najczęściej zabijane przez silniejsze), wiele lęgów jest traconych przez drapieżnictwo kuny lub puchacza, niektóre gniazda osuwają się na ziemię z powodu braku dorodnych drzew na bagnach, orlik grubodzioby łatwo krzyżuje się z blisko spokrewnionym orlikiem krzykliwym, co w konsekwencji daje mieszańce (w tym roku wychowały się w Parku takie pisklęta).

 

Osobniki pochodzące ze skrzyżowania dwóch odrębnych gatunków są w świecie przyrody najczęściej niepłodne. Niestety, w przypadku orlików mieszańce mogą wyprowadzać udane lęgi. Taka sytuacja może doprowadzić w ostateczności do zaginięcia czystego genetycznie gatunku jakim jest orlik grubodzioby. Orlikowi krzykliwemu raczej to nie grozi, gdyż jest on o wiele liczniejszy w naszym kraju, niż lęgnący się tylko nad Biebrzą orlik grubodzioby. Oba gatunki, choć z wyglądu bardzo do siebie podobne, odróżnia środowisko bytowania.

 

Gniazdują w lasach liściastych i mieszanych w dolinach rzek lub blisko jezior, ale tylko orlik grubodzioby preferuje rozległe trudno dostępne bagna. Spadek uwodnienia mokradeł w Biebrzańskim Parku Narodowym powoduje, że coraz chętniej zakładają tu gniazda orliki krzykliwe. Stąd coraz częstsze w ostatnich latach na obrzeżach bagien przypadki łączenia się w pary tego orlika z orlikiem grubodziobym.

 

Orlik grubodzioby jest jednym z ptaków zagrożonych wyginięciem w skali nie tylko Polski, ale całego świata. Dlatego nasze biebrzańskie osobniki od wielu lat badane są przez naukowców. Specjalne urządzenia telemetryczne zakładane orlikom pozwoliły dokładnie poznać trasy ich przelotów na zimowiska. Obecnie zespół ornitologów z Komitetu Ochrony Orłów przy współpracy ze służbami BPN kontroluje corocznie gniazda orlików i znakuje specjalnymi, kolorowymi obrączkami młode ptaki. Możliwe jest później zidentyfikowanie ich przez lornetkę.

 

Ponadto, pobierane są od piskląt pojedyncze pióra do badań genetycznych, pozwalających na lepsze poznanie zjawiska krzyżowania się obu gatunków orlików i jego konsekwencji. Prowadzone badania i realizowane przez Park projekty ochrony czynnej mokradeł są bardzo istotne dla zagrożonej populacji orlika grubodziobego.

Galeria

Autor: Piotr Tałałaj

Źródło: Nasza Biebrza, nr 28, jesień 2009

Powiązane artykuły

Kwiecień z Jaskółkami

Kwiecień z Jaskółkami

05 kwiecień 2016

Kalednarz pulpitowy!

WIĘCEJ >
Największy Orlik Grubodzioby na świecie - krok po kroku

Największy Orlik Grubodzioby na świecie - krok po kroku

11 czerwiec 2012

Zobaczcie jak w ramach II Zlotu Ptaków Polskich wraz z ponad 1500 osób ułożyliśmy Największego Orlika Grubodziobego na świecie, pobijając tym samym rekord Guinnessa.

WIĘCEJ >
Wiosna niesiona gęsim skrzydłem.

Wiosna niesiona gęsim skrzydłem.

10 marzec 2015

Nad Biebrzą pełnia wiosny pojawia się wraz z kluczami gęsi. To one sprawiają, że zimowa cisza odchodzi w niepamięć...

WIĘCEJ >