Rok na polu i w ogrodzie

Bogatka, fot. Magdalena Misiura

Październik w ogrodzie na pTAK!

W tym miesiącu nie można się nudzić – prace są zróżnicowane. Pamiętaj przy tym o ochronie – nie tylko zieleni, ale też stałych ogrodowych mieszkańców i jesiennych gości. Skorzystają Wróble (i inne pTAKi), jeże, a nawet pożyteczne owady.

W październiku robota w ogrodzie wre: szpadel, motyka czy grabki wręcz palą się w rękach.
Miesiąc październy, marca obraz wierny!
Trzeba  przemyślanie wykorzystywać wolny czas, gdyż zmienna pogoda nie zawsze pozwala na wykonywanie poszczególnych zabiegów.

Co sadzić w ogrodzie jesienią?
Październik to optymalna pora na sadzenie wszelakiej zieleni – od bylin po drzewa i krzewy. Wyjątek robi się dla gatunków wrażliwych na mróz (z reguły pochodzących z rejonów o cieplejszym klimacie), z nimi lepiej poczekać do wiosny. Te posadzone wiosną warto osłaniać (usypując kopce u podstawy, część nadziemną okrywając przepuszczalnym materiałem, np.: włókniną). Można już sadzić drzewa z odkrytym, nagim korzeniem. Rośliny po posadzeniu należy dokładnie podlać (ogólnie zieleń sporadycznie podlewa się, ale już nie nawozi). Warto pamiętać o ważnej zasadzie – dołki należy wykopywać tak, aby zmieścił się w nich cały system korzeniowy. Jeśli korzeń wystaje, lepiej go przyciąć niż zginać i zawijać.
Gdzie sadzić? Wybierając gatunki w pierwszej kolejności trzeba kierować się ich wymaganiami, w drugiej - stylem ogrodu i ilością wolnego miejsca. Warto przy każdym gatunku (i odmianie) sprawdzać prawidłową rozstawę (odległość pomiędzy roślinami). Optymalne z punktu harmonii ogrodu z otoczeniem jest wprowadzanie roślin, które występują lokalnie. Wybór jest sprawą indywidualną, warto jednak uprawiać gatunki, które przyciągną do ogrodu zwierzęta.

Co sadzić, żeby zaprosić do ogrodu zwierzęta?
  • Schronienie dla ptaków: bukszpan wiecznie zielony, cyprysiki, jałowce, jodła, pospolite drzewa liściaste, cis pospolity, maliny;
  • Cenny pokarm dla ptaków: berberys, dzikie róże, głogi, bez czarny, śliwa tarnina, rokitnik, kalina, kruszyna, irga, jarząb zwyczajny;
  • Wabiki na motyle: budleja Dawida, kłosowiec, żmijowiec zwyczajny, lawenda, liatra kłosowa, jeżówka purpurowa, lilak pospolity, cynia wytworna;
  • Wabik dla pożytecznych złotooków: krwawnik pospolity, gryka, lucerna, macierzanka;
  • Najcenniejsze rośliny miododajne: robinia akacjowa, klon zwyczajny, wierzba Iwa, lipy, wszelkie rośliny na nawóz zielony, drzewa i krzewy owocowe, pszczelnik mołdawski, ogórecznik lekarski, żmijowiec zwyczajny, rezeda wonna, przegorzan pospolity, szanta zwyczajna, lebiodka pospolita, kocimiętka właściwa, mięta długolistna, lawenda wąskolistna, wrzos zwyczajny;

Kwietna łąka – błogie lenistwo i kawałek dzieciństwa w ogrodzie.
Łąki kwietnie bardzo często kojarzą się z wagarami, wakacjami spędzanymi u dziadków i nierzadko najlepszym okresem w życiu. Są nieodłącznym elementem polskiego krajobrazu - jak brzozy czy wierzby głowiaste. Są skrawkiem dzikości, którą możesz cieszyć się w swoim ogrodzie. To raj dla motyli, zapylaczy i innych owadów. Łąka kwietna pozwala ciekawie zagospodarować teren a jednocześnie ograniczyć zabiegi pielęgnacyjne i koszty! (kosi się ją 1-2 krotnie w sezonie). Poza tym, nie wymaga pracy (można ewentualnie wiosną dosiewać rośliny jednoroczne, np.: maki, chabry, aby z czasem nie straciła swoich walorów dekoracyjnych).

Jak stworzyć kwietną łąkę w ogrodzie?

1. Mieszankę gatunkową można ustalić samemu lub kupić gotową (dla osób początkujących to rozwiązanie będzie najlepsze). Kryterium wyboru jest stanowisko i rodzaj gleby.
2. Łąkę zakłada się na terenie oczyszczonym i spulchnionym (zaleca się wykonać orkę, bronowanie, można także dać nawozy organiczne).
3. Najwygodniej jest użyć siewnika (nasiona można wymieszać z piaskiem). Siew wykonuje się dwukrotnie na krzyż. Z czasem łąka będzie świetnym miejscem na montaż poidełka dla ptaków.


Kiedy siać? Jeśli brakuje czasu na założenie łąki w pierwszej dekadzie października (lub boimy się przymrozków), można poczekać do listopada (wtedy nasiona „przeleżą” w gruncie) lub do wiosny (optymalnie od marca do mają).
Czytaj o partnerstwie roślin, owadów i … ludzi.  

Wielkie sprzątanie - zadbaj o ptaki!
W październiku warto przystąpić do prac konserwacyjnych i montażowych związanych z budkami lęgowymi.
15 października kończy się sezon lęgowy (oficjalnie). Dlatego, w drugiej połowie miesiąca warto przystąpić do czyszczenia domków dla ptaków. To istotna sprawa, gdyż pozostawione budki lęgowe z odchodami, piórami czy innymi zanieczyszczeniami to źródło chorób ptaków (pasożyty i inne mikroorganizmy).
Jednocześnie, mozna też w tym okresie wieszać nowe budki lęgowe. Ptaki przyzwyczajają się do nich, mogą nocować, a konstrukcje wtapiają się w otoczenie (przez co stają się coraz atrakcyjniejsze do zasiedlania). Przy doborze budek warto zwrócić uwagę na typ , miejsce i wysokość wieszania. Poszczególne gatunki mają swoje preferencje...
Czytaj więcej o tym, jak wybrać dobrą budkę dla ptaków i jak o nią dbać, żeby nie szkodzić mieszkańcom?  




W ogrodzie przychodzi pora na wielkie porządki – przycinanie bylin, wyrywanie roślin jednorocznych, grabienie trawnika, cięcie, zbieranie gałęzi, itd. Z reguły jednak zabiegi wykonuje się machinalnie, zapominając o stworzeniach zasiedlających ogród. Tymczasem bez wielkich nakładów sił można im pomóc. Z zagrabionych liści można zrobić kopce przyłożone gałęziami – to potencjalne domy dla jeży. Sterty gałęzi (można je dodatkowo „zasilić” drewnianymi kłodami) warto pozostawić w zacisznym miejscu – to m.in. miejsce zimowania motyli.

Początek miesiąca to ostatni dzwonek na wystawianie domków (warto pomalować je na czerwono lub brązowo) dla złotooków. Z cięciem bylin warto poczekać do wiosny – mogą zdobić ogród a przy tym wiele gatunków stanowi zimowy pokarm dla ptaków. Pozostałe, niezagospodarowane resztki roślinne zaleca się wykorzystać w kompostowniku. To dużo rozsądniejsze i przyjaźniejsze przyrodzie rozwiązanie niż palenie. Odpady zawierające ślady patogenów lub szkodników czy mumie (zaschnięte owoce pozostałe na drzewach) powinno się zakopywać. 
 
Tekst: Michał Mazik
 
 

Powiązane artykuły

Bee friendly! czyli ogród przyjazny owadom

Bee friendly! czyli ogród przyjazny owadom

30 kwiecień 2012

Jednym z istotnych elementów Ogrodu na pTAK jest pomoc owadom. Im bardziej przyjazny owadom będzie nasz ogród, tym więcej gatunków zawita w nasze skromne ogrodowe progi.

WIĘCEJ >
Jego Pożyteczność - Trzmiel

Jego Pożyteczność - Trzmiel

28 czerwiec 2013

Każdemu z nas trzmiele kojarzą się dobrze. Każdy z nas wie, iż są pożyteczne. Niestety nasza wiedza na tym się kończy. A szkoda, gdyż te sympatyczne owady kryją wiele pasjonujących tajemnic.

WIĘCEJ >
Październik w ogrodzie na pTAK!

Październik w ogrodzie na pTAK!

03 październik 2018

W tym miesiącu nie można się nudzić – prace są zróżnicowane. Pamiętaj przy tym o ochronie – nie tylko zieleni, ale też stałych ogrodowych mieszkańców i jesiennych gości. Skorzystają Wróble (i inne pTAKi), jeże, a nawet pożyteczne owady.

WIĘCEJ >