Ptak też człowiek!

Piotr Chara

Ptasie gniazdo i sąsiedzka współpraca

Ptasie gniazdo – miejsce, gdzie ptaki składają i wysiadują jaja, a wiele z nich (bynajmniej nie wszystkie) wychowuje pisklęta. Bywa piękne, przytulne, kunsztowne lub po prostu wielkie, mocne i solidne.

W naszej kulturze stało się symbolem bezpieczeństwa i wspólnoty. Gniazdo łączy nasze odległe światy. Tak samo jak łączy ptaki – pary, rodziny lub całe kolonie. W pewnym sensie, łączenie to podstawowa funkcja ptasiego gniazda.

 

Tam, gdzie ptaki żyją w parach, będą je wspólnie budowały i broniły - tak jak jaj i piskląt. Tych ostatnich nawet z narażeniem własnego życia. Tam gdzie pary żyją w koloniach – mogą liczyć na wsparcie sąsiadów. I nie ma znaczenia, czy owi sąsiedzi należą do tego samego, czy różnych gatunków.

 

Niektóre gniazda są używane przez dziesiątki lat i przez wiele pokoleń. Systematycznie rozbudowywane i remontowane, z biegiem czasu osiągają ogromne rozmiary. Na przykład gniazda Bocianów Białych nierzadko mierzą 2m wysokości. Ale zdarzają się i takie, które sięgają 4m i ważą ponad 2 tony. Te największe i te wciąż jeszcze małe, niedawno założone – wszystkie w końcu zaczną funkcjonować jak ptasie osiedla. W jednym z nich, obok prawowitych właścicieli, doliczono się 5 par gniazdujących tam Kawek i blisko 40 par Wróbli. W innym gniazdowały nawet Pustułki. Z bocianich gniazd często korzystają też Szpaki, Mazurki, Pliszki Siwe. Wszystkie te ptaki znajdują tam nie tylko miejsce na gniazdo, ale również skuteczną ochronę. Tylko szaleniec miałby odwagę zadrzeć z dorosłym Bocianem na gnieździe.

 

Między innymi Sroki i przede wszystkim dzięcioły również dostarczają poszukiwanych nieruchomości na ptasi rynek wtórny. Ponad 1/3 naszych gatunków stale lub preferencyjnie gnieździ się w dziuplach. Te wykuwane przez dzięcioły są szczególnie poszukiwane i najchętniej zasiedlane.

 

Para maleńkich Raniuszków sama buduje swoje wielkie i pracochłonne gniazdo. Za to może liczyć na pomoc dzieci z poprzedniego sezonu. Najczęściej będą to samczyki wolnego stanu. Gdy wylęgną się pisklęta, ta pomoc stanie się jeszcze bardziej potrzebna – bo w gnieździe może być nawet kilkanaście maluchów do wykarmienia. Do takiego zespołu piastunów mogą dołączyć też inne Raniuszki, które nie założyły rodziny lub straciły lęg. Jesienią i zimą grupy Raniuszków złożone z rodziny i przyjaciół koczują po całej okolicy. Wspólnie wypatrują czegoś do zjedzenia lub ostrzegają się przed niebezpieczeństwem. Ciągle się nawołują… Upewniają się, że cała drużyna jest w komplecie. W mroźne noce będą siadały na gałęziach przytulając się do siebie i wzajemnie okrywając skrzydłami. W tym samym czasie Strzyżyki będą zasypiały w dziuplach, przytulone jeden do drugiego. Pewnego ranka, z jednej takiej wyleciały… 64 sztuki.  

 

Współpraca i kooperacja są na stałe obecne w życiu ptaków. Każdy gatunek zajmuje inną   niszę, podejmuje innego typu działania, ma inne zdolności. Wszystkie razem szczelnie wypełniają wspólną przestrzeń życiową. Wspierają się i, przede wszystkim, są dla siebie źródłem bezcennych informacji, o tym, co się dzieje dookoła. Jeśli trzeba będzie, razem ruszą na wroga. W jedności i różnorodności siła!

 

I znowu, każdy będzie robił to, co umie najlepiej. Jedni wykorzystają swoją akrobatyczną sprawność, aby dokuczyć intruzowi. Inni odważnie dadzą mu odczuć siłę swoich dziobów lub pazurów... A Kwiczoły - obrzucą go lekko żrącym kałem.

 

Fot. Marcin Nawrocki, www.fotolens.pl

Autor: Jacek Karczewski

Źródło: Ptaki Polskie

Powiązane artykuły

Przystanek Woodstock 2014

Przystanek Woodstock 2014

15 sierpień 2014

20., jubileuszowy Przystanek Woodstock (31.07-2.08.2014), już za nami. Po raz kolejny moc, zabawa i oczywiście ptaki. Ptaki Polskie, a z nami te Rzadkie i Ginące.

WIĘCEJ >
Wystawa o ptakach dla ptaków

Wystawa o ptakach dla ptaków

02 styczeń 2014

W ramach noworocznych postanowień, stawiamy na sztukę… ptasią oczywiście.

WIĘCEJ >
Sowy w Polsce, sowy w Goniądzu - czyli jak uczyć o sowach

Sowy w Polsce, sowy w Goniądzu - czyli jak uczyć o sowach

01 czerwiec 2015

Z okazji 4. edycji ogólnopolskiej akcji edukacyjnej "Noc Sów" pod koniec marca w Goniądzu zorganizowaliśmy szkolenie specjalistyczne "Sowy w Polsce" dla miłośników sów i przewodników regionalnych Nocy Sów.

WIĘCEJ >